Kısaca: üniversite not ortalaması nasıl hesaplanır?
Her ders eşit değildir. Kredisi yüksek ders, ortalamanı daha çok etkiler. Bu yüzden önce dersin kredisini notunun puanıyla çarparız.
Sonra bütün derslerden çıkan puanları toplar, toplam krediye böleriz. Araç bunu senin yerine yapar; sen yalnızca ders, kredi ve not bilgilerini girersin.
GANO, AGNO, ANO, GNO, YANO ve DNO ne demektir?
Üniversiteler aynı ağırlıklı not ortalamasını farklı kısaltmalarla adlandırabilir. Bu hesaplayıcıda derslerinin kredi ve harf notlarını girerek ortak hesaplama mantığını kullanırsın; mezuniyet, burs veya başarı koşullarında kendi üniversitenin yönetmeliği esas alınır.
| Kısaltma | Yaygın kullanım |
|---|---|
| GANO / AGNO | Tüm dönemleri kapsayan kredi ağırlıklı genel ortalama |
| ANO / GNO | Genel not ortalaması için kullanılan yaygın kısaltmalar |
| YANO / DNO | Yalnızca bir yarıyıl veya dönemin not ortalaması |
| GPA / CGPA | İngilizce ortalama ve kümülatif ortalama karşılıkları |
GNO ile YANO arasındaki fark nedir?
Not ortalaması, aldığın derslerin kredilerine göre ağırlıklandırılmış ortalamasıdır — yani 4 kredilik bir dersin notu, 2 kredilik derse göre iki kat daha fazla etkiler. Türkiye'deki üniversitelerde iki temel ortalama kullanılır:
- YANO (Yarıyıl Akademik Not Ortalaması): Yalnızca o dönemde aldığın derslerin ortalaması. Burs, onur listesi ve dönem performansı takibi için kullanılır.
- GNO / GANO (genel ortalama): Üniversiteye başladığından bu yana aldığın tüm derslerin kümülatif ortalaması. Mezuniyet, yüksek lisans başvurusu ve Erasmus için baz alınan bu değerdir.
Tekrar edilen derslerde hangi notun hesaba katılacağı üniversitenin yönetmeliğine göre değişir. Emin değilsen transkriptindeki kurala veya öğrenci işlerine bak.
Hesaplama formülü ve adım adım örnek
Formül basit: her dersin kredisini harf notu puanıyla çarp, topla, toplam krediye böl.
Somut bir örnek:
| Ders | Kredi | Not | Puan | Katkı |
|---|---|---|---|---|
| Matematik 101 | 4 | AA | 4.00 | 16.00 |
| Fizik 101 | 3 | BA | 3.50 | 10.50 |
| Türk Dili | 2 | BB | 3.00 | 6.00 |
| İngilizce | 3 | CB | 2.50 | 7.50 |
| Toplam | 12 | 40.00 |
Toplam katkı: 40.00 — Toplam kredi: 12 → GNO = 40.00 ÷ 12 = 3.33
Tek ders katkı hesabı
Harf notu puan karşılıkları
Üniversiteler farklı harf notu sistemleri kullanır. Kendi üniversitene ait sistemi seçerek karşılıkları görebilirsin:
Türkiye'de yaygın kullanılan 4.00 sistemi. FD ve FF başarısız sayılır.
| Harf Notu | Puan | Durum |
|---|---|---|
| AA | 4.00 | Geçer |
| BA | 3.50 | Geçer |
| BB | 3.00 | Geçer |
| CB | 2.50 | Geçer |
| CC | 2.00 | Geçer |
| DC | 1.50 | Koşullu geçer |
| DD | 1.00 | Koşullu geçer |
| FD | 0.50 | Kalır |
| FF | 0.00 | Kalır |
| F | 0.00 | Kalır |
| SG | 1.00 | Koşullu geçer |
Ortalamaya dahil edilmeyen notlar hangileri?
Bazı dersler özel statüde alınır ve GNO hesabına girmez. Bunları yanlışlıkla eklemek ortalamayı bozar:
- S / U (Satisfactory / Unsatisfactory): Kredisiz seçmeli derslerde geçti/kaldı statüsü. Ortalamaya etkisi yoktur.
- P (Pass): Staj, bitirme projesi gibi başarı temelli derslerde kullanılır.
- I (Incomplete): Tamamlanmamış ders. Süre dolarsa otomatik FF'ye döner.
- W (Withdraw): Çekilen ders. Ortalamaya hiçbir etkisi yoktur.
- T (Transfer): Yatay geçişle gelen dersler genellikle yeni üniversitenin GNO'suna dahil edilmez.
- DZ / NA: Devamsız sayılır; bazı üniversitelerde ortalamaya etki etmez.
GNO nasıl yükseltilir?
GNO yükseltmenin en etkili yolu tekrardır: FF, FD veya DD aldığın bir dersi yeniden alıp yüksek not getirdiğinde eski not silinir, yenisi geçer. Bu tek seferde ortalamayı ciddi ölçüde artırabilir.
- Yüksek kredili derslere odaklan: 4–5 kredilik dersten AA almak, 2 kredilik dersten AA almaktan çok daha fazla katkı sağlar.
- Seçmeli dersleri akıllıca seç: İlgi duyduğun ve güçlü olduğun alanlardaki seçmelileri tercih et.
- Erken harekete geç: Vize sonuçları kötüyse hocayla konuş, ders notlarına bak, çalışma düzenini değiştir. UniNot'taki ders notları ve çıkmış sorular bu aşamada büyük avantaj sağlar.
- Devamsızlığı yönet: Bazı derslerde devamsızlıktan FF almak ortalamayı en çok düşüren nedenlerden biri.
Onur ve yüksek onur listesi kriterleri neler?
Dönem sonunda yüksek YANO'ya sahip öğrenciler üniversite tarafından tanınır. Genel kriterlere göre:
- Onur listesi: YANO 3.00 – 3.49
- Yüksek onur listesi: YANO 3.50 – 4.00
Listeye girebilmek için o dönemde hiç FF almamış olmak ve minimum kredi yükünü tamamlamış olmak gerekir. Eşik değerler üniversiteden üniversiteye değişebildiği için kendi yönetmeliğini kontrol etmeni öneririz.
Sık yapılan hesaplama hataları
- Basit ortalama almak: Harf notlarını kredi fark gözetmeksizin eşit ağırlıkta toplamak yanlış sonuç verir. Mutlaka kredi ağırlıklı hesapla.
- Yanlış katsayı kullanmak: Başka bir üniversitenin harf notu karşılıklarını kullanmak sonucu bozar.
- S/U derslerini dahil etmek: Bu dersler ortalama hesabına girmez; sisteme eklememelisin.
- Tekrarlanan dersi iki kez saymak: Aynı ders iki kez alındıysa yalnızca son not GNO'ya girer.
- YANO ile GNO'yu karıştırmak: Mezuniyet için GNO bakılır; YANO dönem performansı için kullanılır.